Tri veka prošlo je od podizanja pravoslavnog hrama u Ečki i nešto više godina od kada su Srbi, pod vođstvom Arsenija Čarnojevića, stupili na ove prostore u velikoj seobi naroda koja će trajno promeniti demografsku sliku zemlje i dati pečat nacionalnom korpusu.
„Bilo je seoba i biće ih večno, kao i porođaja, koji će se nastaviti. Ima seoba. Smrti nema’’ – vraćaju se reči Crnjanskog. A crkva, poluobličastog svoda, sa tri prozora na severnom i južnom delu, i ikonostasom sa staroslovenskim natpisom, retka je i zanimljiva. Hram je posvećen Svetom Nikoli a izgrađen je 1711. godine, neposredno posle Velike seobe Srba. Skromne fasade, neukrašenih zidova i svodom izvedenim u drvetu, upečatljivo podseća na ambijent i atmosferu romana „Seobe“.
O podizanju crkve svedoči i nadgrobni krst sveštenika, koji je službovao u toj crkvi, a koji se nalazi na zidu hrama. Po svojoj gradnji podseća na crkvu brvnaru kakve su zidane u centralnoj Srbiji, a sagrađena je posle seobe pod vođstvom patrijarha Arsenija Čarnojevića Trećeg i služila je kao mesto za bogoslužbeni prostor.
Kroz dugu istoriju prošla je kroz razne nedaće, ali je ostala netaknuta. U ovom hramu svoje obrede i molitvoslovlja obavljali su i pravoslavni Rumuni sve dok nisu podigli svoju crkvu 1885. godine, kada je sagrađen pravoslavni rumunski hram, tako da su jedno vreme bogosluženja obavljana na srpskom i rumunskom jeziku.
– Značaj ovog hrama jeste pre svega što je to molitveni prostor od 1711. godine, pa sve do danas, ali i to što u njemu postoji nekoliko znamenitosti i zaista vredni ikonostasi. Pored toga postoji i izuzetno veliki broj bogoslužbenih knjiga, koje su iz tog perioda, donetih iz Carske Rusije. Imamo Jevanđelje koje je iz 1759. godine, Oktoih iz 1712. godine – može se čuti od ečanskog sveštenika Gorana Bolobana.
Stari ikonostas iz 1744. godine naslikao je Nedeljko Popović Šerban i on se nalazi u zrenjaninskom Narodnom muzeju. Rađen je na drvetu i krase ga prikazi 12 apostola i Carske dveri. U crkvi je ostao barokni ikonostas iz 1786. godine koji je oslikao Teodor Popović.
Hram Svetog Nikole najstarije je crkveno zdanje ovoga tipa u Vojvodini i još 1981. godine proglašen je za objekat od posebnog značaja. Nakon toga, 1991. godine proglašen je za kulturno dobro. Iako je pod zaštitom države, sredstva koja su u njega ulagana izuzetno su mala. Zvonik samo što nije pao, a obezbeđenje temelja i izolacija izuzetno su loši.
Zavod za zaštitu spomenika kulture uradio je projekat sanacije. U Ečki se nadaju da će, nakon rekonstrukcije, hram još vekovima biti simbol Srba na ovim prostorima. Proslava značajnog jubileja, 300 godina postojanja crkve, svečano će biti obeležena u nedelju 23. oktobra.
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici, ali i na X nalogu. Pretplatite se na PDF izdanje lista Danas.
