Ne samo o ratu

Najnovijim svojim knjigama, Koreja, post scriptum (2015) i Vijetnam i devet zmajeva (Orion spirit, Sremska Kamenica 2016) nastojala da nam približi zemlje s istoka azijskog kontinenta. „Razmišljala sam, potuljeno, o toj potrebi i strasti da uvek želim nekud da otputujem, u predele nove, skrajnute i udaljene, da im se približim i upoznam ih. Biti u tim predelima srećan. Kako uvek postoji povratak, pitam se, sada, naknadno pametujem, kako to vreme kad smo bili srećni, brzo mine. Ostanu samo fotografije i bledo sećanje“.

I zapisi, dodali bismo, datirani 90-ih godina prošlog veka tokom boravka u Seulu i posete Vijetnamu, na osnovu kojih Radmila Gikić Petrović zasniva najnovije svoje knjige. Vijetnam i devet zmajeva svojevrsni je nastavak prethodne, žanrovski polivalentne priče Koreja, post scriptum, ovenčane nagradom LJubomir Nenadović za najbolje putopisno ostvarenje kod nas u 2015. godini.

Utiske pohranjene u beleškama i ovekovečene na fotografijama kao egzistencijalnim faktima, autorka prepliće s literarnom inspiracijom (pokazaće se, izuzetno oskudnom u srpskom bibliotečkom fondu) vezanom za Vijetnam. Tako su junaci ove neobične putopisne evokacije Muž i Sin, Bibliotekar, Prijateljica iz Diplomatije, vodiči, potom Orijana Falači, Margerit Diras, Grejem Grin, ali, neočekivano, i Anton Pavlovič Čehov i Marija Kiri! Pod ruku s njima, spisateljica nastoji da nas upozna s vijetnamskom prestonicom Sajgon (Hošimin), prošlošću ove zemlje, geografskim posebnostima, umetnošću, gastronomijom, običajima, praznicima, mentalitetom ljudi zemlje na koju je prva, često i jedina asocijacija – Vijetnamski rat. No, to nije puka deskripcija: sve je dato u nijansama, prelivima, dočarano kroz neponovljivo lično iskustvo formirano, često, na osnovu razmenjenog pogleda sa suprugom, intonacije glasa vodiča, asocijacija. Tako se stranice ove putopisne knjige – poput Reke devet zmajeva, Mekong, umnožene kroz razuđene krakove svoje delte i bezbrojne kanale – usložnjavaju uvođenjem pripovednog prosedea, navodeći čitaoce na mnoštvo značenja, veza. Pa tako i s putopisnim zapisom Stanislava Krakova iz 1927: „Začudimo se kad otkrijemo da pejzaži nisu ništa drugo do samo jedna misao. Nosimo ih nepoznate sa nama i neočekivano ih nalazimo kao deo naš, kao našu tugu ili naše radosti“.

A rečni pejzaž na koricama knjige Vijetnam i devet zmajeva, za koje se pobrinuo akademski slikar Vukašin Gikić, i vizuelno pleni u šarenilu knjižarskih naslova.