SPC u inostranstvu

Kako je saopštio sud, registracija Ohridske arhiepiskopije nije dozvoljena zato što u svom imenu sadrži deo naziva Makedonske pravoslavne crkve, a u isto vreme ima i naziv sličan nazivima drugih crkava i država, što je zakonom zabranjeno.

Uopšte uzev, nije posao nevladinih organizacija ni građana da se bave pitanjima verskih sloboda u drugim zemljama. Za to postoje državni organi, međunarodne organizacije i međunarodne nevladine organizacije. No, šta se dešava ukoliko su verske slobode u drugim zemljama tesno povezane sa ostvarivanjem verskih sloboda u Srbiji? U konkretnom slučaju, prema članu 23 Zakona o ministarstvima, Ministarstvu vera je povereno da „ obavlja poslove državne uprave koji se odnose na saradnju države sa eparhijama Srpske pravoslavne crkve u inostranstvu i pomoć u očuvanju i razvoju duhovne, nacionalne i kulturne samobitnosti srpskog naroda izvan Republike Srbije“. U tom smislu bi odluka makedonskog suda iziskivala reakciju naše države.

Zar država Srbija može da reaguje na faktičku zabranu SPC u Makedoniji, kada se i prema članu 19 našeg Zakona o crkvama i verskim zajednicama „u Registar (crkava i verskih zajednica) ne može upisati verska organizacija čiji naziv sadrži naziv ili deo naziva koji izražava identitet crkve, verske zajednice ili verske organizacije koja je već upisana u Registar ili koja je ranije podnela zahtev za upis“?! Naša država je još rigoroznija od Makedonije: prema stavu 2 člana 2 Pravilnika o sadržini i načinu vođenja Registra crkava i verskih zajednica, „u saglasju sa Srpskom pravoslavnom crkvom u Registar se upisuje i odgovarajuća organizaciona jedinica Rumunske pravoslavne crkve u Banatu“. Makedonija bar zvanično ne traži saglasnost MPC za registrovanje Ohridske arhiepiskopije SPC. Diskriminatorsko zakonsko rešenje u našem Zakonu o crkvama sprečava ostvarivanje verskih prava i sloboda za mnoge verske zajednice u Srbiji; ono otežava njihovo ostvarivanje i kada se radi o SPC u inostranstvu.

Član 23 Zakona o ministarstvima nalaže Ministarstvu vera da obavlja poslove koji se odnose na zaštitu verskih komponenata u kulturnom i etničkom identitetu nacionalnih manjina. Ono to ne može da postigne ni za SPC. Zakon o crkvama treba menjati.