Foto: NASA

Do potvrdnog odgovora na ovo pitanje došli su italijanski naučnici na čelu sa profesorom Robertom Oroseijem sa Univerziteta u Bolonji koristeći specijalni radar kojim su ispitali polarne ledene kape ove planete i tako otkrili 20 kilometara dugo jezero tečne vode ispod leda. Radar korišćen u ovom eksperimentu Mars Advanced Radar for Subsurface and Ionosphere Sounding (MARSIS) nalazi se na letelici Mars Express koju je lansirala 2003. godine Evropska svemirska agencija čija je ovo prva misija ka drugoj planeti. MARSIS funkcioniše tako što njegov radar prodire ispod površine Marsa i ispod ledenih kapa, a zatim meri kako se radio-talasi šire i sve to reflektuje nazad ka letelici. Cilj je prikupljanje podataka o strukturi tla ispod površine.

Orosei i njegove kolege su od maja 2012. do decembra 2015. koristili ovaj instrument kako bi pretraživali region ”crvene planete” pod nazivom Planum Australe, koji se nalazi na južnoj ledenoj kapi. Dobijeno je 29 skupova radarskih uzoraka koji mapiraju područje sa vrlo oštrom promenom povezanog radarskog signala i to na oko 1,5 kilometara ispod površine leda, sa bočnim potezanjem od oko 20 kilometara. Radarski profil ove regije sličan je onom koji imaju jezera sa tečnom vodom pronađena ispod Antarktika i Grenlanda što sugeriše da se na ovoj lokaciji nalazi jezero ispod ledenih kapa. Iako se očekuje da temperatura bude ispod tačke smrzavanja čiste vode, Oroseijev tim primećuje da se rastvorene soli magnezijuma, kalcijuma i natrijuma – za koje se zna da su prisutne u stenama na Marsu – mogu rastvoriti u vodi kako bi se formirala slana voda. Ovo u kombinaciji sa pritiskom leda odozgo snižava tačku otapanja što na kraju dopušta jezeru da ostane tečno.

U saradnji sa Centrom za promociju nauke, „Danas“ predstavlja izabrane priče sa naučnopopularnog portala elementarium.cpn.rs