Ilustracija Foto: Pixabay/ Dana Tentis

„Ovim proizvodnja sira postaje četiri hiljade godina starija“, naglasila je Sara B. Meklur, antropolog sa pensilvanijskog državnog fakulteta (Penn State). Naučnici su, kako navodi Hina, objavili da je mleko u posudama na tom području bilo prisutno pre 7.700 godina, 500 godina pre fermentisanih proizvoda. DNK analiza populacije iz tog kraja pokazuje da su odrasli bili netolerantni na laktozu, ali da su deca mogla konzumirati mleko do desete godine.

Ipak, naučnici smatraju da se 500 godina kasnije dogodila promena, ne samo u preradi svežeg mleka u sir, nego i u stilu i obliku posuda.

„Proizvodnja sira bila je dovoljno važna da su ljudi počeli proizvoditi nove oblike posuđa“, rekla je Meklur i dodala da tu vidimo i kulturnu promenu.

Naučnici su istraživali posuđe s dva lokaliteta u Dalmaciji – Pokrovnika kraj Drniša i Danila kraj Šibenika, dva velika arheološka nalazišta iz doba mlađeg kamenog doba (neolita).

Pronađene posude testirali su da bi pronašli tragove izotopa ugljenika kojima se može odrediti vrsta masti i time razlikovati između mesnih, ribljih, mlečnih i fermentisanih mlečnih proizvoda.

Uzorci su dokazali prisutnost sekundarne obrade mleka, u sir ili neki drugi fermentisani mlečni proizvod.

„Ovo je najraniji dokumentovani dokaz tragova lipida fermentisanih mlečnih proizvoda“, otkrili su naučnici u naučnom časopisu PLOS One.

Naučnici kažu da njihovo otkriće znači da su ljudi proizvodili sir hiljadama godina pre nego što se mislilo, odnosno u neolitu, umesto u bronzanom dobu.