Triler filmovi iz 90-ih koji su i danas remek-dela

Trileri iz 2026. godine koji stižu na striming platforme vode tešku bitku protiv starijih filmova koji su imali bolje scenarije, kraće trajanje i upečatljivije izvedbe nekih od najvećih glumaca svoje generacije, prenosi Index.hr.

Devedesete su pronašle zlatnu sredinu u produkciji koja je nudila praktične efekte, drame za odrasle s poznatim glumačkim imenima i studijski sistem koji je finansirao originalne filmove srednjeg budžeta.

Upravo to danas ozbiljno nedostaje u filmskom svetu, koji se uglavnom oslanja na visokobudžetne blokbastere ili niskobudžetne nezavisne filmove. Devedesete su publici nudile snažnu mešavinu psiholoških trilera, sudskih drama, priča o serijskim ubicama i književnih adaptacija, a njihov uspeh ležao je u stavljanju likova na prvo mesto, dok su preokreti i žanrovski klišei bili u službi glume.

Većina današnjih trilera nikada ne bi ni postojala da njihovi reditelji i scenaristi nisu odrasli gledajući superiorne filmove iz devedesetih. Portal ScreenRant predstavlja neke od tih filmova.

Primal Fear (1996)

Sudski triler „Iskonski strah“ iz 1996. godine režirao je Gregori Hoblit, a uspeh filma u potpunosti je zavisio od toga da li će publika prihvatiti šokantan završni preokret. Ričard Gir glumi arogantnog advokata koji brani ministranta optuženog za ubistvo nadbiskupa.

Edvard Norton ostvario je svoj filmski debi kao optuženi ministrant i odmah dokazao da će postati velika holivudska zvezda, što je potvrđeno i nominacijom za Oskara za najboljeg sporednog glumca. Umesto skrivanja informacija, radnja se razvija kao napet pravni triler s jednim od najšokantnijih finala devedesetih, oslanjajući se isključivo na priču i fantastičnu Nortonovu izvedbu.

Misery (1990)

Rob Rajner imao je jednu od najuspešnijih decenija u Holivudu, a deo tog niza bila je i adaptacija romana Stivena Kinga koja je više triler nego horor. U filmu Misery Džejms Kan glumi pisca Pola Šeldona koji doživi saobraćajnu nesreću. Spasava ga njegova „obožavateljka broj jedan“, Eni Vilks (Keti Bejts), i neguje ga dok se ne oporavi.

Međutim, priča se pretvara u prikaz opsesije i dominacije nad životom i stvaralaštvom umetnika. Kada Eni zatraži da Pol ispravi svoju najnoviju knjigu prema njenim željama, situacija postaje smrtonosna. Misery je jedini film snimljen prema delu Stivena Kinga koji je glumcu doneo Oskara — Keti Bejts osvojila je nagradu za najbolju glumicu.

The Usual Suspects (1995)

Brajan Singer probio se kao reditelj trilerom „The Usual Suspects“ iz 1995. godine. Film je okupio sjajnu glumačku ekipu, uključujući Gabrijela Birna, Kevina Spejsija i Benisija del Tora na početku karijere, u ulogama prevaranata koji pokušavaju da izvedu pljačku.

Spejsijev lik Rodžer „Verbal“ Kint, jedini preživeli neuspele pljačke, priča svoju verziju događaja carinskom agentu. Na kraju, jedan preokret okreće sve naglavačke i u prvi plan stavlja ideju nepouzdanog pripovedača.

Fight Club (1999)

Četiri godine nakon filma „The Usual Suspects“, Dejvid Finčer je u „Borilačkom klubu“ usavršio motiv nepouzdanog pripovedača. Činjenica da pripovedač, kojeg glumi Edvard Norton, nema ime gotovo prolazi neopaženo sve do šokantnog obrata. Bred Pit toliko je dominantan kao Tajler Darden da, kada preokret stigne, razbija celu strukturu filma.

„Fight Club“ bio je finansijski neuspeh u bioskopima, ali je postigao ogroman uspeh na kućnom videu i od tada postao kultni klasik koji je izdržao test vremena. Film ima 80% na Rotten Tomatoesu i beskrajno je analiziran zbog svoje strukture i teme toksične muškosti. Trikove koje je Finčer ovde izveo, od nepouzdanog pripovedača do destabilizovane vremenske linije, novi filmovi pokušavaju da kopiraju, ali retko s istim uspehom.

L.A. Confidential (1997)

Film Kurtisa Hansona iz 1997. godine zasnovan je na istoimenom romanu Džejmsa Elroja i nudi uverljiv prikaz detektiva losanđeleske policije pedesetih godina. Film prikazuje dobro, loše i ružno lice LAPD-a tog razdoblja, s korumpiranim policajcima, detektivima gladnim slave i jednim poštenim policajcem koji na kraju brine samo o sebi.

Film ima 99% na Rotten Tomatoesu i osvojio je dva Oskara — za najbolji adaptirani scenario i najbolju sporednu glumicu za Kim Bejsinger. Bio je nominovan za devet Oskara, ali nije imao šanse jer se te godine takmičio protiv Titanika. „Poverljivo iz L.A.-a“ prestižni je kriminalistički triler za odraslu publiku, nešto što se retko viđa u filmskoj ponudi 2026. godine.

The Fugitive (1993)

Objavljen 1993. godine, „Begunac“ je postigao ogroman uspeh kod publike i kritike, a sve su na okupu držale maestralne izvedbe dvojice glavnih glumaca. Harison Ford glumio je dr Ričarda Kimblea, čoveka pogrešno osuđenog za ubistvo supruge, a Tomi Li Džons bio je zamenik američkog maršala Sema Džerarda, poslat da uhvati Kimblea nakon što je ovaj pobegao iz pritvora u potrazi za pravim ubicom.

Film ima 96% na Rotten Tomatoesu i zaradio je 368 miliona dolara širom sveta. Bio je nominovan za Oskara za najbolji film, a Džons je osvojio nagradu za najboljeg sporednog glumca.

Cape Fear (1991)

Martin Skorseze je 1991. godine režirao rimejk klasičnog trilera. U filmu „Rt straha“ Robert de Niro glumi Maksa Kejdija, nedavno puštenog osuđenika koji želi da se osveti advokatu kojeg krivi za svoju osudu zbog silovanja i napada. Nik Nolti glumio je advokata, dok je mlada Džulijet Luis igrala njegovu ćerku, koja postaje Kejdijeva meta.

Film ima 75% na Rotten Tomatoesu i bio je jedan od Skorsezeovih najvećih hitova u tom trenutku karijere, zaradivši 182 miliona dolara. Luis i de Niro zaradili su nominacije za Oskara. Nedavno je snimljen i televizijski rimejk, s Havijerom Bardemom u ulozi Kejdija.

Se7en (1995)

Dejvid Finčer je devedesetih snimio još jedan triler, objavljen četiri godine pre „Kluba boraca“, ali radilo se o veoma drugačijem filmu. Dok je „Klub boraca“ bio energičan i konceptualan, „Sedam“ je mračni neo-noar triler koji prikazuje izmučene policajce u lovu na serijskog ubicu inspirisanog sa Sedam smrtnih grehova. Sve kulminira jednim od najstrašnijih obrata u istoriji filma.

Bred Pit glumio je naivnog, idealističnog detektiva, a Morgan Friman umornog veterana pred penzijom. Posebnost filma je u tome što se ne radi o hvatanju ubice, jer se Džon Dou (Kevin Spejsi) sam predaje. Radi se o tome kako slučaj utiče na detektive, a kada plan ubice na kraju uspe, to je emocionalni udarac koji se ne zaboravlja.

The Silence of the Lambs (1991)

„Kad jaganjci utihnu“ jedini je horor koji je osvojio Oskara za najbolji film, a ujedno i jedan od samo tri filma u istoriji koji su osvojili Oskara u svih pet glavnih kategorija: za najbolji film, reditelja (Džonatan Demi), glumca (Entoni Hopkins), glumicu (Džodi Foster) i adaptirani scenario.

Radnja prati mladu FBI pripravnicu (Foster) koja intervjuiše osuđenog kanibala dr Hanibala Lektera (Hopkins) kako bi dobila informacije o serijskom ubici poznatom kao Bafalo Bil. Film ima 95% na Rotten Tomatoesu i zaradio je 272 miliona dolara.

Heat (1995)

Najbolji triler devedesetih po mišljenju mnogih jeste „Vrućina“ Majkla Mana. Ovaj kriminalistički triler prvi je put spojio Ala Paćina i Roberta de Nira u istoj sceni. Zvezde Kuma II ovde glume poručnika losanđeleske policije Vinsenta Hanu (Paćino) i profesionalnog lopova kojeg pokušava da uhapsi, Nila MekKolija (de Niro).

„Vrućina“ ima 84% na Rotten Tomatoesu i ostaje uzor gotovo svakom trileru o pljačkama koji je od tada snimljen. Scena pljačke banke i pucnjave u centru grada i danas je jedna od najbolje režiranih akcionih sekvenci u istoriji. Film traje gotovo tri sata, ali ni u jednom trenutku nije dosadan, a svaki današnji akcioni reditelj duguje nešto ovom briljantno snimljenom trileru.