Najstariji sir na svetu je neverovatno neobičan: Pronađen je oko vratova mumija starih 3.500 godina

Arheolozi su na drevnim posudama pronađenim širom sveta otkrili ostatke mlečnih masti, što potvrđuje da su mleko i sir bili deo ljudske ishrane još u praistoriji.

Analizom ugljeničnih izotopa masnih kiselina sa keramičkih posuda utvrđeno je da su ljudi na području Britanije koristili mleko još oko 4000. godine pre nove ere, dok su stanovnici Anadolije, oblasti u današnjoj Turskoj, to činili čak oko 7000. godine pre nove ere, piše Science Focus.

Sir je možda nastao iz praktičnih razloga

Anadolijski zemljoradnici širili su se na različite delove Evrope, a naučnici smatraju da su upravo oni doprineli razvoju ranih mlečnih proizvoda.

Pošto tragovi mleka retko opstaju hiljadama godina pod zemljom, veliki broj pronađenih fragmenata keramike naveo je istraživače na zaključak da se mleko verovatno prerađivalo u proizvode dužeg roka trajanja, poput sira.

Pretvaranje mleka u sir imalo je i dodatnu prednost. Tokom tog procesa smanjuje se količina laktoze, što je bilo značajno u vreme kada je netolerancija na laktozu bila uobičajena kod većine evropskog stanovništva.

Tek pre oko 3.000 godina genetska mutacija koja omogućava odraslim osobama da proizvode enzim laktazu postala je široko rasprostranjena. Taj enzim omogućava organizmu da razgrađuje laktozu, prirodni šećer iz mleka.

Tragovi sira pronađeni su i u Poljskoj

Istraživanje Univerziteta u Jorku iz 2023. godine otkrilo je proteinske strukture u posudama iz kasnog neolita pronađenim u Poljskoj.

Naučnici veruju da su ti ostaci poticali od sira napravljenog od kravljeg, kozjeg ili ovčjeg mleka.

Međutim, najstariji sačuvani primerci sira pronađeni su na sasvim drugom mestu.

Sir star 3.500 godina pronađen na mumijama u Kini

Najstariji komadi sira koji su opstali do danas stari su oko 3.500 godina.

Otkriveni su oko vratova mumija iz bronzanog doba na groblju Xiaohe Cemetery na severozapadu Kine.

Tim istraživača iz Chinese Academy of Sciences analizirao je uzorke i ustanovio da je reč o vrsti kefir sira, odnosno fermentisanog mlečnog proizvoda nastalog delovanjem bakterija.

U siru su pronađeni tragovi DNK različitih bakterija i kvasaca, uključujući vrste Lactobacillus kefiranofaciens i Pichia kudriavzevii, koje se i danas koriste u proizvodnji kefira.

Zašto je sir stavljen uz pokojnika?

Naučnici smatraju da pronađene grudvice možda nisu bile samo hrana, već kefirna zrna, koncentrisane kolonije bakterija koje služe za pokretanje procesa fermentacije.

U to vreme takva zrna verovatno su bila veoma dragocena, pa je moguće da su pokojnicima polagana uz telo kao vredan dar za zagrobni život.

Zahvaljujući suvoj klimi i specifičnim uslovima u grobnici, ovi neobični komadi sira preživeli su čak tri i po milenijuma, što ih čini najstarijim poznatim uzorcima sira na svetu.